Trong nền văn hóa tâm linh của người Việt Nam, các lễ cúng được coi là sự thể hiện cho lòng thành kính của con cháu đối với ông bà tổ tiên. Với những nghi lễ vào những dịp đầu năm hay cuối năm, “lễ tạ mộ” được coi là một trong những lễ cúng quan trọng trong văn hóa tâm linh người Việt. Vậy lễ tạ mộ là gì? Có sự khác biệt nào với lễ tảo mộ hay không? Trong ngày lễ cần sắm sửa gì và khấn lễ như thế nào cho đầy đủ và phải phép? Hãy đọc bài viết dưới đây để được giải đáp hết những thắc mắc trên nhé!
Lễ tạ mộ là gì? Phân biệt lễ tạ mộ và lễ tảo mộ
Lễ tạ mộ là gì?
Được biết đến như là một trong những phong tục tập quán lâu đời của người dân Việt Nam vào những thời điểm nhất định trong năm. Thông thường, trong ngày lễ tạ mộ con cháu sẽ ra phần mộ tổ tiên và những người đã khuất trong gia đình để đắp thêm đất cho phần mộ. Cùng với đó sẽ thực hiện các nghi lễ cúng tạ thổ thần xung quanh và rước vong linh những người đã khuất về đón năm mới cùng với con cháu trong nhà.
Ngoài ra, với mong muốn của con cháu làm nghi thức này sẽ nhờ các vị thần xung quanh trấn giữ đất ở phần mộ được an cư không bị các vong hồn vất vưởng hay quỷ vô danh chiếm đoạt phần mộ. Đồng thời, mong muốn được người thân được an nghỉ và phù hộ độ trì cho con cháu trên dương thế.
Trong phong tục tùy vào mỗi nơi và tập quán mỗi vùng mà nghi thức sẽ có những lễ cúng như: lễ tạ cuối năm, vào tiết thanh minh (đầu năm), sau khi xây mộ xong, lễ tạ mộ kết phát, lễ tạ mộ kết thủy, lễ tạ mộ dòng họ,…
Sự khác nhau của lễ tạ mộ và lễ tảo mộ
Có rất nhiều người còn lầm tưởng lễ tạ mộ và lễ tảo mộ vì vừa có tên phát âm hơi giống nhau, vừa có những công việc hay ý nghĩa tương tự nhau. Nhưng nếu xét về cụ thể các công việc thì 2 nghi thức này được phân biệt hoàn toàn khác nhau. Cụ thể:
- Lễ tạ mộ: thường được thực hiện vào ngày cuối năm giáp tết Nguyên Đán (23-30 tháng Chạp) và sẽ đắp đất cho mộ, sửa sang và sau đó bày biện lễ cúng nhằm tạ ơn vong linh người đã mất cùng với chư vị thần linh.
- Lễ tảo mộ: thường được thực hiện vào những đúng ngày đầu năm ( 3/3 âm lịch) và công việc chính chỉ là sửa sang, dọn dẹp sạch sẽ và thắp nén nhang đầu năm cho phần mộ.
Sắm lễ tạ mộ như thế nào cho đầy đủ?
Để nghi thức được thể hiện trọn vẹn, những lễ vật được chuẩn bị trong ngày lễ tảo mộ sẽ có những ý nghĩa riêng biệt. Mâm cúng cần đầy đủ cần chuẩn bị gồm có:
- Phần hoa quả và những thứ kèm theo:
-
-
- 10 bông hoa tươi: có thể là hoa cúc vàng, trắng; bách hợp, hoa hồng đỏ
- Trầu và cau: 3 lá và 3 cành (nên chọn lá trầu to, dày và cành cau dài đẹp)
- Rượu trắng: 1 bình 0,5 lít
- Ly rượu: 5 cái nhỏ
- Nước sạch: 1 ly nước sạch
- Thuốc lá: mỗi phần mộ 1 gói
- Chè gói (trà)
- Nến: 2 cây hoặc 2 cốc
- Nhang + 5 loại hoa quả rửa sạch
- Xôi và gà luộc, khẩu thịt (nếu cúng mặn)
-
- Vàng mã và tiền vàng:
-
- Mã (ngựa giấy): 5 con đầy đủ các màu trắng, xanh lá cây, vàng, đỏ, tím kèm mũ, áo, cờ, kiếm.
- Tiền vàng: tiền xu, vàng lá, tiền âm phủ và 1 cây vàng hoa đỏ
- Quần áo: tùy vào số lượng người mất nam, nữ, già, trẻ của mỗi gia đình mà chuẩn bị số lượng tương ứng.
- Bên cạnh đó, tùy thuộc vào phần mộ của gia đình thì cần chuẩn bị thêm mâm, đĩa đựng tiền vàng và đinh xu tiền trong khi cúng. Nên chuẩn bị dư ra các vật dụng để tùy vào ngoại cảnh mà bày biện mâm cúng cho phù hợp.
Những lưu ý mà khi thực hiện lễ tạ mộ cần chú ý
Ngoài việc lưu ý về thời gian, lễ vật thực hiện nghi thức tạ mộ để không phạm phải thần linh tứ phương và đạt được đúng ý nghĩa và mục đích của ngày lễ. Một số chú ý nên thực hiện và cần tránh trong khi đi tạ mộ là:
- Thời gian thích hợp khi đi tạ mộ: tránh đi vào sáng quá sớm và chiều quá tối những thời điểm có nhiều âm khí.
- Nên đi đông người tránh những nơi hẻo lánh quá heo hút. Vì những nơi đặt mộ có âm khí nặng nên đi đông người để dương khí được cân bằng.
- Khi đi phải có lòng thành tâm, khi thực hiện những công việc cần chú ý kính cẩn trước sau tránh dẫm đạp lên phần mộ của người khác.
- Trước khi bày lễ cúng cần dọn dẹp sạch sẽ phần mộ và một số phần xung quanh. Đồng thời, sau khi thực hiện xong không nên ăn đồ cúng ngay tại mộ vì dễ lạnh bụng gây đau bụng.
- Không nên mang trẻ con đi tảo mộ hay tập trung đùa giỡn hay ngồi lên phần mộ.
- Nếu là con gái đi tảo mộ cần tránh những ngày hành kinh và phụ nữ đang mang thai hay thấy trong người mệt mỏi uể oải.
- Sau khi đi tảo mộ về, trước khi bước vào nhà nên bước qua chậu lửa, rắc nước lá bưởi hoặc tắm nước lá gừng để tránh mang những điều không may vào nhà.
Văn khấn lễ tạ mộ ngoài đồng và cuối năm
Để thực hiện lễ cúng ngoài việc nhờ cậy những thầy cúng chuyên về tâm linh thì người trong nhà cũng có thể tự cúng theo những bài văn khấn. Thông thường, nếu trong gia đình tự cúng nên chọn những trưởng bối nam đã có tuổi để phần văn khấn được khi đọc trở nên trang trọng hơn.
Văn khấn ở ngoài đồng
Văn khấn mẫu
Lễ cúng tạ mộ sau khi xây mộ
Không chỉ những dịp cuối năm thì người ta mới có nghi thức này. Mà ngay sau khi nhà có người mất và hoàn thành việc xây mộ cho người nhà thì nghi thức này cũng được chú ý để thực hiện. Bên cạnh đó, nghi thức này cũng được làm vừa tạ ơn thần linh đã giúp đỡ, vừa mong muốn an ủi người đã mất trở về nơi chín suối ra đi được thanh thản và an yên.
Trên đây là những thông tin về lễ tạ mộ mà Công ty sản xuất đá mỹ nghệ Ninh Vân Ninh Bình đã đưa đến cho bạn, giúp đưa đến cho bạn những thông tin hữu ích nhất có thể áp dụng. Ngoài ra, nếu bạn đang có nhu cầu tham khảo các mẫu mộ đá đơn giản đẹp có giá cả hợp lý hãy liên hệ với mộ đá đẹp Ninh Bình qua số hotline: 0968.31.61.35 để được tư vấn và hỗ trợ về các sản phẩm cũng như thông tin liên quan ngay nhé!
