Chùa Giác Lâm và truyền thuyết lâu đời của ngôi chùa 300 tuổi giữa lòng Sài Gòn
Chùa Giác Lâm, hay còn có tên gọi khác là Chùa Phật Bảo, là một trong những ngôi chùa có niên đại 300 năm tuổi lâu đời bậc nhất nhì tại Sài Gòn.
Chùa được khởi công xây dựng vào mùa xuân năm 1744, do cư sĩ Lý Thụy Long khởi công xây dựng dưới thời vua Nguyễn Phúc Khoát. Chùa ban đầu được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau như: Cẩm Sơn, Sơn Can và Cẩm Đệm….
Vào năm 1774 Thiền sư Phật Ý-Linh Nhạc đã gửi đệ tử là Viên Quang về tiếp quản chùa. Từ đó chùa được đổi tên thành Giác Lâm và trở thành trung tâm Phật giáo đào tạo kinh sách, giới luật cho các phật tử ở Gia Định và Nam Bộ thu hút rất đông Phật tử.
Đến năm 1798, sau nửa thế kỷ xây dựng và phát triển chùa được trùng tu, mở rộng và ngày càng phát triển hoạt động Phật giáo khu vực Nam Bộ.
Ngày 3 tháng Chạp năm Đinh Hợi (1827), thiền sư Viên Quang qua đời, thiền sư Hải Tịnh lên kế vị. Đến năm 1873, dưới sự trụ trì của Thiền sư Minh Khiêm, chùa Giác Lâm còn là nơi in ấn sách, khắc bản gỗ và truyền bá tri thức Phật giáo đến người dân nhiều hơn nữa.
Trong lịch sử, chùa Giác Lâm từng là nơi ẩn náu của nhiều nhà cách mạng trong thời kỳ chiến tranh 1939-1945. Đây cũng là thời điểm chùa được trùng tu một lần nữa.
Năm 1953, chùa tiếp nhận cây bồ đề và viên ngọc xá lợi Phật từ Sri Lanka và đưa về chùa Long Vân an trí.
Đây là một trong những ngôi chùa cổ kính với tuổi đời 300 năm, được coi là tổ đình của phái Thiền Lâm Tế Tông tại miền Nam. Năm 1988, chùa được Bộ Văn hoá – Thông tin công nhận là Di tích lịch sử văn hoá quốc gia.
- Địa chỉ: số 565 Lạc Long Quân, Thành phố Hồ Chí Minh.
Chùa Giác Lâm giờ mở cửa
Giờ mở cửa tham khảo: 7h00 – 21h00.
Cùng khám phá kiến trúc cổ kính của chùa Giác Lâm Sài Gòn
Với tuổi đời hơn 300 năm, chùa Giác Lâm mang nét kiến trúc vừa cổ kính vừa độc đáo nhất ở Sài Gòn nói riêng và Việt Nam nói chung.
Chùa có lối kiến trúc rất đặc trưng tiêu biểu cho “kiến trúc hình chữ Tam” cổ điển đại diện cho thiết kể của các ngôi chùa khu vực Nam Bộ.
Ba dãy nhà ngang được nối liền với nhau, bố cục trên mặt hình chữ nhật gồm: chính điện, giảng đường và nhà trai.
Chính điện
Chính điện chùa Giác Lâm xây dựng theo kiểu kiến trúc “ một gian hai chái” truyền thống, có bốn cột chính được gọi là tứ trụ, được bài trí theo kiểu “tiên bái Phật, hậu bái Tổ”.
Cổng nhị quan
Cổng nhị quan được xây dựng vào năm 1945 với hai con sư tử chầu ở hai góc cổng mang nét văn hóa Ấn Độ, đầu rắn Naga đặc trưng cho Phật giáo Khmer.
Chân cổng thiết kế dạng quỳ, hoa văn chạm nổi, hình học. Trên cổng nhị quan ghi dòng chữ Hán về truyền thuyết Ô quan Thái tử đời Đường. Chính giữa cổng có 1 lư hương đá hình tròn.
Do quan niệm quỷ thần đi theo đường thẳng nên thiết kế cổng không trổ thẳng vào chính điện.
Cổng tam quan
Vào năm 1955, nhà chùa mới bắt đầu xây dựng cổng tam quan, quay mặt về hướng Nam, nằm sát ngay đường Lạc Long Quân hiện nay. Hai bên cột trụ có chạm khắc câu đối bằng chữ Hán. Trung quan luôn mở chào đón những ai muốn hướng về đạo.
Thiết kế mái chùa đặc trưng vùng Nam Bộ
Mái chùa Giác Lâm được thiết kế theo hình bánh ít rất thường thấy trong kiến trúc Nam Bộ xưa mang lại cho du khách thập phương cảm giác gần gũi, dân dã.
Mái bao gồm có bốn vạt, sống thẳng, không có diềm hình đầu đao như tại đình chùa miền Bắc. Trên đỉnh mái là hình ảnh “lưỡng long tranh châu” thể hiện được sự trang nghiêm, sự trân trọng.
Phía sau chính điện
Sau chính điện chùa là bàn thờ nhà Tổ – nơi thờ các vị hòa thượng trụ trì chùa Giác Lâm. Đối diện bàn thờ Tổ là bàn thờ Phật Chuẩn Đề, Phật A Di Đà và Thập Điện Diêm Vương.
Sau gian thờ Tổ là khu vực giảng đường được thiết kế theo kiểu mái chính điện. Đây là nơi các tăng sĩ đến dự sự kiện quan trọng hay các dịp lễ lớn trong chùa. Trong thời kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, giảng đường được sử dụng để nuôi cán bộ, làm công tác trinh sát nội thành.
Ngoài các thiết kế chính nơi đây còn rất nhiều công trình kiến trúc vô cùng ấn tượng như:
Hệ thống hơn 56 cột to:
56 cây cột màu nâu sẫm có kích thước to hơn vòng tay người ôm.
Trên cột được chạm khắc thủ công các câu đối, giữa các hàng cột, cửa võng được thếp vàng với các đề tài trang trí cổ xưa như: tứ linh, hoa điểu, tứ quý…
Đáng chú ý có câu đối của Hiệp trấnTrịnh Hoài Đức ( được treo ở gian thờ Tổ) và câu đối của Mộc Ân đệ tử phụng cúng vào năm Gia Long thứ 3…
Tất cả đều mang giá trị lịch sử và văn hóa vô cùng to lớn được gìn giữ đến ngày nay.
Sở hữu khoảng 113 pho tượng cổ
Trong chùa có 113 pho tượng cổ, chủ yếu là tượng gỗ, chỉ có 7 tượng bằng đồng nguyên khối.Có nhiều pho tượng có giá trị như: Tượng Phật A Di Đà, Phật Thích Ca, Di Lặc Bồ Tát; Thế Chí Bồ Tát, Quan Thế Âm Bồ Tát, Địa Tạng Vương Bồ Tát, bộ tượng Cửu Long (đúc bằng đồng), bộ tượng Mười Tám Vị La Hán, tượng Thập Điện Diêm Vương, tượng Tổ Sư Đạt Ma, tượng Long Vương…..
Đỉnh tường có hơn 6000 đĩa trang trí:
Điều đặc biệt nhất tại chùa Giác Lâm là đỉnh tường chính điện có tới hơn 6.000 chiếc đĩa trang trí.
Tháp tổ Hồng Hưng cũng có gắn hơn 1.000 chiếc đĩa, những chiếc đĩa này chủ yếu được nung từ lò gốm Lái Thiêu tỉnh Bình Dương.
Ngoài ra, một số chiếc đĩa có nguồn gốc từ Nhật Bản, Trung Quốc với hơn 7.000 chiếc đĩa, chùa Giác Lâm hiện sở hữu kỷ lục “ngôi chùa có số lượng đĩa kiểu trang trí nhiều nhất Việt Nam”.
Bảo Tháp Xá Lợi
Bảo Tháp có kiến trúc hình lục giác gồm 7 tầng được xây dựng lại năm 1970 theo bản thiết kế của kiến trúc sư Vĩnh Hoằng.
Đến năm 1975 vì nhiều lí do bị tạm dừng, mãi đến năm 1993 mới được xây dựng tiếp. Bảo Tháp được hoàn thành năm 1994 cao 32,7m, rộng hơn 600m2, quay mặt về hướng Bắc.
Khu mộ cổ đá chùa Giác Lâm
Lễ hội chùa Giác Lâm diễn ra vào khoảng thời gian nào?
Không giống các chùa ở khu vực phía Bắc, chùa Giác Lâm không có ngày lễ chính cụ thể mà thường tổ chức các ngày lễ đặc biệt như Rằm tháng Giêng, Rằm tháng Bảy, lễ Vu Lan,… chùa đón rất đông tăng ni Phật tử, du khách thập phương tới hành hương. Đến thăm chùa vào dịp này, du khách sẽ được lễ Phật, cầu bình an và chiêm ngưỡng nét cổ kính tại chùa.
Ngoài ra, chùa còn có rất nhiều hoạt động tín ngưỡng đặc biệt. Người dân thường xem ngày cưới chùa Giác Lâm, lễ phật, xin chữ ở chùa Giác Lâm cầu may…
Nếu thành tâm hướng đạo, Phật tử cũng có thể đăng ký các khóa tu chùa Giác Lâm để được nghe thuyết giảng về Phật pháp, tôi luyện đức tính kiên nhẫn…..
Xin xăm ở chùa Giác Lâm
Bài văn khấn khi đi chùa Giác Lâm sao cho đúng
Cách sắm lễ khi đi lê chùa Giác Lâm:
Văn khấn khi đi chùa Giác Lâm phổ biến nhất hiện nay:
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Con lạy chín phương trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con xin kính lạy ngài Kim Niên Đương cai Thái tuế chí đức Tôn thần.
Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng chư vị Đại Vương.
Tín chủ con là……………………………………………………….
Ngụ tại…………………………………………………………………
Hôm nay là ngày … tháng … năm ….
Chúng con hữu duyên được về đây nơi Chùa Giác Lâm, thành tâm dâng chút lễ bạc, lòng thành, hiến tế hương hoa, phẩm oản…
Cầu mong đức Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương chứng giảm, rủ lòng thương xót, phù hộ che chở cho chúng con sức khoẻ dồi dào, mọi sự tốt lành, lắm tài nhiều lộc, an khang thịnh vượng, sở cầu như ý, sở nguyện tòng tâm.
Trải tấm lòng thành, cúi xin chứng giám!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Hình ảnh chùa Giác Lâm
